Cartlanna Ranga: Acmhainní

An Daorchluiche

Tá an samhradh ag teannadh linn go malltriallach, ach d’éirigh linn cúpla dreas daorchluiche a imirt le deireanas, rud a chuir ag lorg théarmaíocht Ghaeilge an chluiche mé. Tá na téarmaí cuí bailithe ag tearma.ie http://www.tearma.ie/Abc.aspx?lang=3116659&extent=bydomain&domain=3117079&collection=3116533

agus rinne mé leathanach eolais fúthu:

Leathanach eolais faoin daorchluiche .docx: daorchluiche

Leathanach .pdf: Daorchluice.pdf

Oíche Sin Seáin agus Goody

Agus an lá is faide curtha dínn, tá Oíche Fhéile Eoin (23 Meitheamh) ag teannadh linn.

Feast_of_Saint_John

“Oíche Fhéile Eoin” le Jules Breton, http://www.the-athenaeum.org via Wikipedia.

Féile í seo a ndéantaí ceiliúradh uirthi ar fud na hEorpa, cé go bhfuil sí ligthe i ndearmad i neart áiteacha anois. Dá mbeadh mo rogha féin agam, dhéanfaí lá saoire poiblí de na sean-fhéilteacha móra seo ar fad–is cuid de oidhreacht chultúrtha na hEorpa iad agus is fiú í sin a chaomhnú.

 

Cé gurb iad na tinte cnámh is mó a luaitear leis an bhféile inniu–agus bhí dlúthbhaint ag an tine leis an lá ar fud na hEorpa–is deacair do áitreabhach cathrach nó sráidbhaile tine mhór a lasadh na laetha seo. Más fíor do Wikipedia, áfach, d’ití (d’ithtí: an litriú ab fhearr liom féin le haghaidh na soiléire) “goody” go forleathan in Éirinn ar Oíche Fhéile Eoin.

Caithfidh mé a admháil nár bhlais mé goody ariamh, cé go n-itear ‘bread-and-butter pudding’ ó am go ham i mo theachsa. Tá an ‘goody’ féin scaipthe ar nós cheo na maidine, de réir dealraimh: ní thagann Google ar fiú’s íomhá amháin den ghoody ceart.

Ar aon chaoi, beidh mise ag réiteach milseog arán-is-im don chlann ar an oíche. Má tá oideas ag duine ar bith do ghoody ar an sean-nós, áfach, bainfidh mé triail as. Tuigim gur bia simplí é goody nach mbíonn oideas dó go hiondúil, ach don té nár bhlais ariamh é, ba dheacair a rá cé mhéad aráin agus cé mhéad bainne atá le cur isteach, srl.!

milk-toast

“Milk Toast” via babble.com. Cá bhfuil na pictiúir den ghoody ceart?

Líon an Dúlra (Earrach 2016) ar fáil

Chonaic mé fógra go bhfuil an t-irisleabhar dúlra idirlín don aos óg, Líon an Dúlra, ar fáil anois don Earrach 2016. Irisleabhar snasta ildaite saor in aisce atá ann.

sleamhnog

Blúirín as _Líon an Dúlra_ (Earrach 2016).

Cé go bhfuil teanga an irisleabhair beagán teicniúil, níl sí doléite ar chor ar bith, murab ionann is ábhar eolaíochta eile Gaeilge atá feicthe agam.

Déarfainn go bhfuil Líon an Dúlra dírithe ar na déaga luatha, ach tá ábhar ann a mbainfidh fiú gasúir níos óige solamar as.

An-obair déanta ag An Gúm agus ag Stáisiún Mara Inis Arcáin.

Faigh an t-eagrán earraigh anseo: http://www.gaeilge.ie/wp-content/uploads/2016/04/Líon-an-Dúlra-Earrach-2016-1.pdf

 

 

 

 

Cártaí Imeartha na hÉireann

Cártaí imeartha déanta ag Insight / Allied Imports.

Cártaí imeartha déanta ag Insight / Allied Imports.

Cheannaigh mé na cártaí seo le gairid agus mé in Éirinn. Cheannaíos iad chun go bhfeicfeadh na gasúir iontaisí na hÉireann agus muid i mbun cluiche sa mbaile. Taitníonn na cártaí liomsa agus leis an teaghlach ar fad; tá siad gleoite, láidir agus réasúnta mór.

Ach is aisteach an rud é go bhfuil corrlipéad faoin bpictiúr ar na cártaí mícheart. Féach an pictiúr thuas. Sílim go siúlfaidh tú Tír Chonaill soir siar sula dtiocfaidh tú ar Chruach Phádraig! Ní féidir liom a leithéid de bhotún a mhíniú fiú. A amhlaidh gur thug Éireannach éigin buille faoi thuairim faoi na contaetha? Sílim go gcuardódh duine sa tSín an t-eolas ar líne, agus go mbeadh an t-eolas beacht dá réir.

Ar aon chaoi, ní gá cuairt a thabhairt ar shiopaí souvenirs áiféiseacha Bhaile Átha Cliath leis na cártaí seo a cheannach. Díolfaidh siad na cártaí leat ar líne. Googláil ‘Ireland playing cards’ agus roghnaigh Carroll’s . . .

Iarthar na Eorpa: Cleacthadh tíreolaíochta

Seo mapa beag a chabhrós le gasúir tíortha Iarthar na hEorpa a chur ina suíomh ceart.

Leagan PDF

Leagan DOCX

Pióg Banoffee: milseog shimplí don Cháisc

An bhfuil tú ag lorg milseog shimplí don Cháisc? Milseog is féidir leis na gasúir óga a réiteach?
Pióg Banoffee!  Rinne muid an phióg shimplí seo do Lá Fhéile Padraig, ach d’fheilfeadh sí don Cháisc. Anseo I Meiriceá, is í pióg an mheiring is na liomóide an phióg thraidisúnta don Cháisc, áfach.
Ar aon chaoi, seo físeán beag de na gasúir ag réiteach pióg Banoffee. Is fearr cáillíocht an fhíseáin ar an scáileán beag ná i bhfuinneog mhór . . .

An Tionscadal agus an tSeachtain Naofa

Sciorr Mí Mhárta tharam go sciobtha—bhíos iontach gnóthach. Faoi láthair, bím ag taisteal siar is aniar idir Shasana agus Mheiriceá de bharr cúinsí oibre agus clainne. Ní raibh aon am fágtha don scríbhneoireacht . . .

Ar aon chaoi, chríochnaigh mé an leabhar a roghnaigh mé do Mhí Fheabhra: An Tionscadal le Tomás Mac Síomóin. Thaitnigh sé liom maith go leor, ach ní léifidh mé arís é. Leabhar sách éadrom atá ann cé go ndéanann an t-úrscéal iarracht dúshlán conspóidí ár linne a thabhairt—an tsláinte, cumhacht na ngnólachtaí móra, fad saoil, cultúir dhúchasacha á ndíbirt. Tá neart fo-scéalta neadaithe sa bplota ach ní chuirtear bailchríoch orthu; mar shampla, tá leabharlann faoi thalamh i mbaile beag iargúlta agus tá fáil ar gach leabhar a scríobhadh agus a scríobhfar (aimsir fháistineach!) ann. Ach déanann laoch an scéil—taighdeoir eolaíochta—neamhaird, beagnach, den leabharlann toisc go bhfuil a aird ar fad ar phlanda a thuganns fad saoil dhá chéad bliain don duine. Sílim féin go mbeadh an leabharlann i bhfad níos tábhachtaí—fáil éasca ar eolas iomlán an chine dhaonna. Luaitear aicme cheannais thíoránta sa mbaile, ach ní fhiosraítear an scéal. Neart snáithí fágtha ar lár. Mar sin féin, is fiú an leabhar a thabhairt leat le léamh sna laethanta saoire cois na linne snámha.

Leabhar na míosa seo (cé nár tháinig sé fós tríd an gcóras idirleabharlainne): Trén bhFearann Breac le Máirín Nic Eoin.

———————————

Ar ndóigh, tá rudaí eile sa domhan seachas leabhair, agus tá an tseachtain naofa ag teannadh linn—seo cuid de na leathanaigh le dathú a chuir mé suas sna blianta seo caite. Go mbeannaí Dia dhaoibh!

Domhnach an Iúir

Caoineadh na dTrí Muire–PDF

an suipear deanach dathu pdf

Aoine an Cheasta dathu pdf

An Tuama Folamh dathu pdf